Anayasa Mahkemesi Genel Kurul
Başvuru no 2019/19597 · 14 Eylül 2023
Künye
| Mahkeme | Anayasa Mahkemesi Genel Kurul |
| Başvuru no | 2019/19597 |
| Karar tarihi | 14 Eylül 2023 |
Konu
Bu kararda Anayasa m. 46, Anayasa m. 35 ve 1164 sayılı Kanun m. 9 ile başka maddeler anılmaktadır.
Karardan
Mülkiyet hakkı bireylere -kural olarak- mallarını dilediği gibi kullanma, yararlanma ve tasarruf etme yetkisi verir. Tasarruf etme yetkisi bireylerin malları üzerinde hukuki işlemde bulunma veya bulunmama ya da bu bağlamda mallarını kendi belirlediği bedelle devretme imkânı tanır. Kamulaştırma ise Anayasa'dan kaynaklanan bir yetkiyle ancak devlet ve kamu tüzel kişilerinin kamu yararının varlığı hâlinde mülkiyet hakkının tanıdığı bu yetkilere rağmen mülkiyetten yoksun bırakılmasına yol açmaktadır. Buna göre mülkiyet hakkına yönelik ağır bir müdahale teşkil eden kamulaştırma mahiyeti itibarıyla Anayasa'nın 46. maddesinin birinci fıkrası uyarınca devlet ve kamu tüzel kişilerince kamu yararının gerektirdiği hâllerde yapılabilir. Somut olayda olduğu gibi özel bir kişinin talebiyle ve bütünüyle özel bir kişi adına yürütüldüğü anlaşılan kamulaştırma işlemi mülkten yoksun bırakmayı mümkün kılan kamu yararının varlığını tartışılır hâle getirmektedir. Bu durum, bireylerin kendi taşınmazını imar kuralları çerçevesinde serbest piyasa ortamında dilediği gibi -taşınmazı devretmeme dahil- tasarruf edebilmeleri imkânının ortadan kaldırılmasına yol açmaktadır. Üstelik 2942 sayılı Kanun'un 1. maddesinde kamulaştırma işleminin devlet ve kamu tüzel kişilerince ancak özel kanunlarına dayanılarak gerçek ve özel hukuk tüzel kişileri adına kamulaştırma yapılabileceği belirtilmekle birlikte somut olayda ASKOOP lehine böyle bir kamulaştırma yapılabileceğine dair özel bir kanun hükmünün varlığı da ortaya konulamamıştır.
Kararın metninden birebir alınmış bir bölümdür; kararın özeti değildir.
İlgili maddeler
Kararın tam metni
Yukarıdaki bölüm kararın yalnız bir parçasıdır; tam metin bu sayfada yer almaz. Dayanak’a bağlı yapay zekâ uygulamanız bu kararı künyesiyle bulur ve tam metnini getirir.
Not
Bu sayfa kararın künyesini, kararda anılan kanun maddelerini ve karardan birebir alınmış kısa bir bölümü gösterir; kararın özeti ya da hukuki değerlendirme değildir. Bir maddenin anılması, kararın o maddeye dayandığı anlamına gelmeyebilir. Atıf yapmadan önce kararın tam metnini okuyun.