Anayasa Mahkemesi Genel Kurul
1996/72 E., 1997/51 K. · 15 Mayıs 1997
Künye
| Mahkeme | Anayasa Mahkemesi Genel Kurul |
| Esas no | 1996/72 |
| Karar no | 1997/51 |
| Karar tarihi | 15 Mayıs 1997 |
Konu
Bu kararda 3194 sayılı İmar Kanunu m. 42, Anayasa m. 125 ve Anayasa m. 155 ile başka maddeler anılmaktadır.
Karardan
Anayasa, Türkiye Cumhuriyeti'nin demokratik bir hukuk devleti olduğunu vurgularken, Devlet içinde tüm kamusal yaşam ve yönetimin yargı denetimine bağlı olmasını amaçlamıştır. Çünkü yargı denetimi demokrasinin "olmazsa olmaz" koşuludur. Anayasa'nın "idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolu açıktır" kuralıyla benimsediği husus da etkili bir yargısal denetimdir. Anayasa'nın 125. maddesinin birinci fıkrasında yer alan bu kural, yönetimin kamu hukuku ya da özel hukuk alanına giren tüm eylem ve işlemlerini kapsamaktadır. Kural olarak bunlardan kamu hukuku alanındaki eylem ve işlemler için idarî yargının, özel hukuk alanındakiler için de adlî yargının görevli olduğunda duraksanamaz. Tarihsel gelişime paralel olarak Anayasa'da adlî ve idarî yargı ayrımına gidilmiş ve idarî uyuşmazlıkların çözümünde idare ve vergi mahkemeleriyle Danıştay yetkili kılınmıştır. Bu nedenle, kural olarak idare hukuku alanına giren konularda idarî yargı, özel hukuk alanına giren konularda adlî yargı görevli olacaktır. Bu durumda idarî yargının görev alanına giren bir uyuşmazlığın çözümünde adlî yargının görevlendirilmesi konusunda yasakoyucunun mutlak bir takdir hakkının bulunduğunu söylemek olanaklı değildir. İdarî yargının denetimine bağlı olması gereken idarî bir uyuşmazlığın çözümü, haklı neden ve kamu yararının bulunması halinde yasakoyucu tarafından adlî yargıya bırakılabilir. Ancak, itiraz konusu kuralda olduğu gibi bir idarî işlemin bir bölümünün idarî yargının, diğer bir bölümün ise adlî yargının denetimine bırakılmasında, kamu yararı bulunmamaktadır. Zira bu işlemler, kamu gücünün kullanılmasıyla ilgili bir idarî işlemin devamı ve idarî bir yasağa aykırı davranan kişiye idarî bir yaptırımın uygulanması niteliğinde olup, çıkacak uyuşmazlıkların çözümünde de idarî yargının yetkili olacağı kuşkusuzdur.
Kararın metninden birebir alınmış bir bölümdür; kararın özeti değildir.
İlgili maddeler
Kararın tam metni
Yukarıdaki bölüm kararın yalnız bir parçasıdır; tam metin bu sayfada yer almaz. Dayanak’a bağlı yapay zekâ uygulamanız bu kararı künyesiyle bulur ve tam metnini getirir.
Not
Bu sayfa kararın künyesini, kararda anılan kanun maddelerini ve karardan birebir alınmış kısa bir bölümü gösterir; kararın özeti ya da hukuki değerlendirme değildir. Bir maddenin anılması, kararın o maddeye dayandığı anlamına gelmeyebilir. Atıf yapmadan önce kararın tam metnini okuyun.