Anayasa Mahkemesi Genel Kurul
1963/10 E., 1963/61 K. · 18 Mart 1963
Künye
| Mahkeme | Anayasa Mahkemesi Genel Kurul |
| Esas no | 1963/10 |
| Karar no | 1963/61 |
| Karar tarihi | 18 Mart 1963 |
Konu
Bu kararda 81 sayılı Kanun m. 2, 4753 sayılı Kanun m. 21 ve Anayasa m. 38 ile başka maddeler anılmaktadır.
Karardan
Anayasa'nın kişilere sağladığı hakların en önemlilerinden biriside mülkiyet hakkıdır. Bu hakkın sınırlanması veya ortadan kaldırılması ancak kamu yararının gerektirdiği hallerde caizdir. Anayasa'nın 38 inci maddesi, bu esası koymuş ve kamu yararının gerektirdiği hallerde de, gerçek karşılıkları peşin ödenmek şartiyle kişilerin taşınmaz mallarının, kamulaştırılmasını kabul etmiştir. Bu konuda en önemli unsur, (Gerçek karşılığın peşin ödenmesi) dir. (Gerçek kanşlık) deyimi, kamulaştırma günündeki serbest alım satımla beliren tam değeri ifade eder. Toprağı olmıyan veya yeter derecede bulunmıyan muhtaç çiftçilere dağıtılmak üzere, 4753 sayılı kanunda yazılı esas ve usullere uyulmak şartiyle, kişilerin özel mülkiyetinde bulunan taşınmaz malların kamulaştırılması caiz ise de, sözü geçen kanunun değişik 21 inci maddesinde kamulaştırılacak taşınmaz mala değer biçmek için kanun koyucu karine sistemine dayanmış ve kamulaştırma parasının, 1944 Bütçe yılı Arazi Vergisine matrah olan değerin dört katı olacağını kabul etmiştir. Görülüyor ki bu tutum, Anayasa'nın şart koştuğu (Gerçek karşılık) verilmesi esası ile bağdaşmamakta ve Anayasa'nın 38 inci maddesine aykırı bulunmaktadır. Bu bakımdan anılan kanunun 21 inci maddesinin iptali gerekir.
Kararın metninden birebir alınmış bir bölümdür; kararın özeti değildir.
İlgili maddeler
- 81 sayılı Kanun m. 2
- 4753 sayılı Kanun m. 21
- Anayasa m. 38
- Anayasa m. 149
- 44 sayılı Kanun m. 21
- 44 sayılı Kanun m. 22
- 44 sayılı Kanun m. 25
- 44 sayılı Kanun Geçici Madde 5
Kararın tam metni
Yukarıdaki bölüm kararın yalnız bir parçasıdır; tam metin bu sayfada yer almaz. Dayanak’a bağlı yapay zekâ uygulamanız bu kararı künyesiyle bulur ve tam metnini getirir.
Not
Bu sayfa kararın künyesini, kararda anılan kanun maddelerini ve karardan birebir alınmış kısa bir bölümü gösterir; kararın özeti ya da hukuki değerlendirme değildir. Bir maddenin anılması, kararın o maddeye dayandığı anlamına gelmeyebilir. Atıf yapmadan önce kararın tam metnini okuyun.