Yargıtay 10. Hukuk Dairesi
2015/23959 E., 2016/4370 K. · 29 Mart 2016
Künye
| Mahkeme | Yargıtay 10. Hukuk Dairesi |
| Esas no | 2015/23959 |
| Karar no | 2016/4370 |
| Karar tarihi | 29 Mart 2016 |
Konu
Bu kararda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 167, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu (mülga) m. 6 ve 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu (mülga) m. 79 ile başka maddeler anılmaktadır.
Karardan
Sigortalılığa ilişkin “hizmet tespiti” davaları, Sosyal Güvenlik hakkına ilişkin olarak ortaya çıkan davalardır. Yasal dayanağını 506 sayılı Kanun’un 6. ve 79/10. (5510 sayılı Kanun açısından ise 86/9.) maddelerinden almaktadır. Sözü edilen 6. madde de, çalıştırılanların, işe alınmaları ile kendiliğinden sigortalı olacakları, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği belirtilmiştir. Anılan kanunun 79/10. maddesinde ise, sigortalıların, çalışmalarının tespiti ile ilgili dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır. Bu bakımdan, hizmet tespitine ilişkin davalar sosyal güvenlik hakkı ve kamu düzeni ile ilgili olup, kişi iradesi belirleyici etkiye sahip değildir. İçerisinde bulunduğu yasal statünün belirlediği durum doğrudan dikkate alınır. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapma yetkisine sahiptir. Bu yetki kapsamında, gerektiğinde tanık ve diğer deliller yoluyla doğrudan gerçeği bulma yükümü bulunmaktadır. İşçilik haklarına ilişkin davalar ise, 4857 sayılı Kanun’dan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalar, kişi iradesine önemli rol verilip, taraf anlaşmalarına geçerlilik tanınan, alacak ve tazminat türünde olan davalardır. Taraflar bu tür haklarından her zaman vazgeçebilir. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapmaz. Tarafların bildirdiği deliller dışında delil toplanması da olanaklı değildir. Kaldı ki, SGK’nun bu davalarda davalı sıfatı bulunmamaktadır.
Kararın metninden birebir alınmış bir bölümdür; kararın özeti değildir.
İlgili maddeler
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 167
- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu (mülga) m. 6
- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu (mülga) m. 79
- 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu m. 79
- 5521 sayılı Kanun m. 1
- 6352 sayılı Kanun m. 39
Kararın tam metni
Yukarıdaki bölüm kararın yalnız bir parçasıdır; tam metin bu sayfada yer almaz. Dayanak’a bağlı yapay zekâ uygulamanız bu kararı künyesiyle bulur ve tam metnini getirir.
Not
Bu sayfa kararın künyesini, kararda anılan kanun maddelerini ve karardan birebir alınmış kısa bir bölümü gösterir; kararın özeti ya da hukuki değerlendirme değildir. Bir maddenin anılması, kararın o maddeye dayandığı anlamına gelmeyebilir. Atıf yapmadan önce kararın tam metnini okuyun.