Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
2022/828 E., 2023/3445 K. · 1 Haziran 2023
Künye
| Mahkeme | Yargıtay 11. Hukuk Dairesi |
| Esas no | 2022/828 |
| Karar no | 2023/3445 |
| Karar tarihi | 1 Haziran 2023 |
Konu
Bu kararda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 107, 818 sayılı Borçlar Kanunu (mülga) m. 125 ve 818 sayılı Borçlar Kanunu (mülga) m. 60 ile başka maddeler anılmaktadır.
Karardan
Tespit davası, kendine özgü davalardan olup dava sonucunda istihsal edilecek ilamın icra ve infaz kabiliyeti bulunmamaktadır. Bunun doğal sonucu olarak da bu davaların uygulama alanı sınırlıdır. Bilindiği üzere, tespit davalarının görülebilmesi için güncel hukuki yararın bulunması (6100 sayılı Kanun’un 106 ncı maddesinin ikinci fıkrası) ve dava sonuçlanıncaya kadar da güncelliğini kaybetmemesi gerekir. Tespit davaları eda davalarının öncüsüdür, bu nedenle eda davası açılmasının mümkün olduğu hâllerde, tespit davası açılmasında hukuki yararın bulunmadığı kabul edilmektedir. Hukuki yararın bulunması dava şartı olup yargılamanın her aşamasında taraflarca ileri sürülebileceği gibi, hâkim tarafından da re'sen gözetilir. Hukuki yararın bulunmadığının tespiti hâlinde davanın, dava şartı yokluğu gerekçesiyle usulden reddine karar verilmelidir (6100 sayılı Kanun’un 114 üncü maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi, 115 inci maddesi). Davacı davasını açarken hem zarar tespiti hem de 500.000,00 USD ile ilgili tazminat talebinde bulunmuş olup dava açılış tarihi itibariyle bu talep kısmi dava niteliğindedir. Mahkemece yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde daha fazla alacak olduğu tespit edilmiş ise de buna ilişkin davacının ıslah talebi ya da ek dava açtığına dair bilgi ve belge bulunmamaktadır. Davacının eda davası açma imkânı bulunmakla tespit talebinde bulunmasının hukuki yararı bulunmamaktadır. Bu durumda Mahkemece harçlandırılmış miktarı aşan kısımla ilgili sadece gerekçe kısmında değerlendirme yapılarak yetinilmesi gerekirken ayrıca tespit edilen miktara hüküm bendinde yer verilmesi isabetsiz olup bozmayı gerektirir.
Kararın metninden birebir alınmış bir bölümdür; kararın özeti değildir.
İlgili maddeler
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 107
- 818 sayılı Borçlar Kanunu (mülga) m. 125
- 818 sayılı Borçlar Kanunu (mülga) m. 60
- 818 sayılı Borçlar Kanunu (mülga) m. 41
- 818 sayılı Borçlar Kanunu (mülga) m. 96
- 3095 sayılı Kanun m. 4
- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 23
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 106
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 114
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu Geçici Madde 3
- 5236 sayılı Kanun Geçici Madde 2
- 5236 sayılı Kanun m. 16
Kararın tam metni
Yukarıdaki bölüm kararın yalnız bir parçasıdır; tam metin bu sayfada yer almaz. Dayanak’a bağlı yapay zekâ uygulamanız bu kararı künyesiyle bulur ve tam metnini getirir.
Not
Bu sayfa kararın künyesini, kararda anılan kanun maddelerini ve karardan birebir alınmış kısa bir bölümü gösterir; kararın özeti ya da hukuki değerlendirme değildir. Bir maddenin anılması, kararın o maddeye dayandığı anlamına gelmeyebilir. Atıf yapmadan önce kararın tam metnini okuyun.