İçeriğe geç
Güncel metinSon denetim: 17 Kasım 2026Resmî kaynak: www.mevzuat.gov.tr
Dayanak

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (İYUK)Madde 20 Dosyaların incelenmesi

Madde 20 – 1. (Değişik birinci cümle: 18/6/2014-6545/17 md.)

Danıştay, bölge idare mahkemeleri ile idare ve vergi mahkemeleri, bakmakta oldukları davalara ait her türlü incelemeyi kendiliğinden yapar.

Mahkemeler belirlenen süre içinde lüzum gördükleri evrakın gönderilmesini ve her türlü bilgilerin verilmesini taraflardan ve ilgili diğer yerlerden isteyebilirler. Bu husustaki kararların, ilgililerce, süresi içinde yerine getirilmesi mecburidir. Haklı sebeplerin bulunması halinde bu süre, bir defaya mahsus olmak üzere uzatılabilir.

2. Taraflardan biri ara kararının icaplarını yerine getirmediği takdirde, bu durumun verilecek karar üzerindeki etkisi mahkemece önceden takdir edilir ve arakararında bu husus ayrıca belirtilir.

3. Ancak, istenen bilgi ve belgeler Devletin güvenliğine veya yüksek menfaatlerine veya Devletin güvenliği ve yüksek menfaatleriyle birlikte yabancı devletlere de ilişkin ise,

Cumhurbaşkanı ya da ilgili Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakan, gerekçesini bildirmek suretiyle, söz konusu bilgi ve belgeleri vermeyebilir.

(Ek Cümle: 10/6/1994-4001/10 md.) Verilmeyen bilgi ve belgelere dayanılarak ileri sürülen savunmaya göre karar verilemez. [15]

4. (Mülga: 10/6/1994-4001/10 md.)

5. (Değişik: 5/4/1990-3622/8 md.) Danıştay, bölge idare, idare ve vergi mahkemelerinde dosyalar, bu Kanun ve diğer kanunlarda belirtilen öncelik veya ivedilik durumları ile Danıştay için Başkanlar Kurulunca; diğer mahkemeler için Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca konu itibariyle tespit edilip Resmi Gazete'de ilan edilecek öncelikli işler gözönünde bulundurulmak suretiyle geliş tarihlerine göre incelenir ve tekemmül ettikleri sıra dahilinde bir karara bağlanır. Bunların dışında kalan dosyalar ise tekemmül ettikleri sıraya göre ve tekemmül tarihinden itibaren en geç altı ay içinde sonuçlandırılır. [16]

6. (Ek: 2/7/2012-6352/56 md.) Bölge idare mahkemelerindeki istinaf kanun yolu incelemeleri ile idare ve vergi mahkemelerinde heyet halinde görülen davalarda, birinci fıkrada belirtilen bilgi ve belgelerin istenmesine ve ek süre verilmesine ilişkin ara kararları daire başkanı, mahkeme başkanı veya dosyanın havale edildiği üye tarafından da verilebilir. [17]

Değişiklik geçmişi

  • 5 Nisan 1990: 3622 sayılı Kanun m. 8 (Değişik)
  • 10 Haziran 1994: 4001 sayılı Kanun m. 10 (Ek Cümle)
  • 10 Haziran 1994: 4001 sayılı Kanun m. 10 (Mülga)
  • 2 Temmuz 2012: 6352 sayılı Kanun m. 56 (Ek)
  • 18 Haziran 2014: 6545 sayılı Kanun m. 17 (Değişik birinci cümle)
  • 20 Temmuz 2017: 7035 sayılı Kanun m. 5 (dipnot)
  • 2 Temmuz 2018: 703 sayılı KHK m. 185 (dipnot)

Madde metnindeki değişiklik notlarından okunmuştur; iptal kararları ve dipnotlardaki açıklamalar yukarıdadır.

Bu maddeyi anan kararlar

MahkemeKünyeTarihNot
Anayasa Mahkemesi İkinci BölümBaşvuru no 2012/11987 Kasım 2013en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Birinci BölümBaşvuru no 2013/599615 Ekim 2014en çok anılan
Anayasa Mahkemesi İkinci BölümBaşvuru no 2013/203026 Haziran 2014en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Birinci BölümBaşvuru no 2013/128028 Mayıs 2014en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2016/37 E., 2016/135 K.14 Temmuz 2016en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Birinci BölümBaşvuru no 2021/4096522 Temmuz 2026
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi2023/1387 E., 2026/4891 K.28 Nisan 2026
Anayasa Mahkemesi Genel KurulBaşvuru no 2023/10112 Nisan 2026
Anayasa Mahkemesi Genel KurulBaşvuru no 2023/473202 Nisan 2026
Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu2024/579 E., 2026/54 K.18 Şubat 2026

Yüksek mahkemelerin bu maddeyi anan kararlarından, başka kararlarda en çok anılanlar ve en yeni tarihliler gösterilir. Bir kararın maddeyi anması, o maddeye dayandığı anlamına gelmeyebilir.

Dayanak’a bağlı yapay zekâ uygulamanız bu maddeye dayanan Yargıtay, Danıştay ve Anayasa Mahkemesi kararlarını künyesi ve tam metniyle getirir.

7 gün ücretsiz deneyin