İçeriğe geç
Güncel metinSon denetim: 17 Kasım 2026Resmî kaynak: www.mevzuat.gov.tr
Dayanak

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti AnayasasıMadde 127 2. Mahalli idareler

Madde 127 – Mahalli idareler; il, belediye veya köy halkının mahalli müşterek ihtiyaçlarını karşılamak üzere kuruluş esasları kanunla belirtilen ve karar organları, gene kanunda gösterilen, seçmenler tarafından seçilerek oluşturulan kamu tüzelkişileridir.

Mahalli idarelerin kuruluş ve görevleri ile yetkileri, yerinden yönetim ilkesine uygun olarak kanunla düzenlenir.

(Değişik fıkra: 23/7/1995-4121/12 md.) Mahalli idarelerin seçimleri, 67 nci maddedeki esaslara göre beş yılda bir yapılır.

(Mülga ikinci cümle: 21/1/2017-6771/16 md.)

Kanun, büyük yerleşim merkezleri için özel yönetim biçimleri getirebilir.

Mahalli idarelerin seçilmiş organlarının, organlık sıfatını kazanmalarına ilişkin itirazların çözümü ve kaybetmeleri, konusundaki denetim yargı yolu ile olur. Ancak, görevleri ile ilgili bir suç sebebi ile hakkında soruşturma veya kovuşturma açılan mahalli idare organları veya bu organların üyelerini, İçişleri Bakanı, geçici bir tedbir olarak, kesin hükme kadar uzaklaştırabilir.

Merkezi idare, mahalli idareler üzerinde, mahalli hizmetlerin idarenin bütünlüğü ilkesine uygun şekilde yürütülmesi, kamu görevlerinde birliğin sağlanması, toplum yararının korunması ve mahalli ihtiyaçların gereği gibi karşılanması amacıyla, kanunda belirtilen esas ve usuller dairesinde idari vesayet yetkisine sahiptir.

Mahalli idarelerin belirli kamu hizmetlerinin görülmesi amacı ile, kendi aralarında Cumhurbaşkanının izni ile birlik kurmaları, görevleri, yetkileri, maliye ve kolluk işleri ve merkezi idare ile karşılıklı bağ ve ilgileri kanunla düzenlenir. Bu idarelere, görevleri ile orantılı gelir kaynakları sağlanır. [70]

Değişiklik geçmişi

  • 23 Temmuz 1995: 4121 sayılı Kanun m. 12 (Değişik fıkra)
  • 21 Ocak 2017: 6771 sayılı Kanun m. 16 (Mülga ikinci cümle)

Madde metnindeki değişiklik notlarından okunmuştur; iptal kararları ve dipnotlardaki açıklamalar yukarıdadır.

Bu maddeyi anan kararlar

MahkemeKünyeTarihNot
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2018/104 E., 2020/39 K.16 Temmuz 2020en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2013/95 E., 2014/176 K.13 Kasım 2014en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2018/118 E., 2023/180 K.26 Ekim 2023en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2013/66 E., 2014/19 K.29 Ocak 2014en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2020/11 E., 2023/98 K.18 Mayıs 2023en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Birinci BölümBaşvuru no 2022/10269316 Eylül 2026
Danıştay 8. Daire2024/1895 E., 2026/572 K.5 Şubat 2026
Danıştay 8. Daire2024/2510 E., 2026/574 K.5 Şubat 2026
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2025/182 E., 2026/9 K.15 Ocak 2026
Danıştay 7. Daire2023/2827 E., 2025/4353 K.16 Aralık 2025

Yüksek mahkemelerin bu maddeyi anan kararlarından, başka kararlarda en çok anılanlar ve en yeni tarihliler gösterilir. Bir kararın maddeyi anması, o maddeye dayandığı anlamına gelmeyebilir.

Dayanak’a bağlı yapay zekâ uygulamanız bu maddeye dayanan Yargıtay, Danıştay ve Anayasa Mahkemesi kararlarını künyesi ve tam metniyle getirir.

7 gün ücretsiz deneyin