İçeriğe geç
Güncel metinSon denetim: 17 Kasım 2026Resmî kaynak: www.mevzuat.gov.tr
Dayanak

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti AnayasasıMadde 19 III. Kişi hürriyeti ve güvenliği

Madde 19 – Herkes, kişi hürriyeti ve güvenliğine sahiptir.

Şekil ve şartları kanunda gösterilen:

Mahkemelerce verilmiş hürriyeti kısıtlayıcı cezaların ve güvenlik tedbirlerinin yerine getirilmesi; bir mahkeme kararının veya kanunda öngörülen bir yükümlülüğün gereği olarak ilgilinin yakalanması veya tutuklanması; bir küçüğün gözetim altında ıslahı veya yetkili merci önüne çıkarılması için verilen bir kararın yerine getirilmesi; toplum için tehlike teşkil eden bir akıl hastası, uyuşturucu madde veya alkol tutkunu, bir serseri veya hastalık yayabilecek bir kişinin bir müessesede tedavi, eğitim veya ıslahı için kanunda belirtilen esaslara uygun olarak alınan tedbirin yerine getirilmesi; usulüne aykırı şekilde ülkeye girmek isteyen veya giren, ya da hakkında sınır dışı etme yahut geri verme kararı verilen bir kişinin yakalanması veya tutuklanması; halleri dışında kimse hürriyetinden yoksun bırakılamaz.

Suçluluğu hakkında kuvvetli belirti bulunan kişiler, ancak kaçmalarını, delillerin yokedilmesini veya değiştirilmesini önlemek maksadıyla veya bunlar gibi tutuklamayı zorunlu kılan ve kanunda gösterilen diğer hallerde hakim kararıyla tutuklanabilir. Hakim kararı olmadan yakalama, ancak suçüstü halinde veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde yapılabilir; bunun şartlarını kanun gösterir.

Yakalanan veya tutuklanan kişilere, yakalama veya tutuklama sebepleri ve haklarındaki iddialar herhalde yazılı ve bunun hemen mümkün olmaması halinde sözlü olarak derhal, toplu suçlarda en geç hakim huzuruna çıkarılıncaya kadar bildirilir.

(Değişik birinci cümle: 3/10/2001-4709/4 md.) Yakalanan veya tutuklanan kişi, tutulma yerine en yakın mahkemeye gönderilmesi için gerekli süre hariç en geç kırksekiz saat ve toplu olarak işlenen suçlarda en çok dört gün içinde hâkim önüne çıkarılır. Kimse, bu süreler geçtikten sonra hakim kararı olmaksızın hürriyetinden yoksun bırakılamaz. Bu süreler olağanüstü hal (…) [14]

ve savaş hallerinde uzatılabilir.

(Değişik fıkra: 3/10/2001-4709/4 md.) Kişinin yakalandığı veya tutuklandığı, yakınlarına derhal bildirilir.

Tutuklanan kişilerin, makul süre içinde yargılanmayı ve soruşturma veya kovuşturma sırasında serbest bırakılmayı isteme hakları vardır. Serbest bırakılma ilgilinin yargılama süresince duruşmada hazır bulunmasını veya hükmün yerine getirilmesini sağlamak için bir güvenceye bağlanabilir.

Her ne sebeple olursa olsun, hürriyeti kısıtlanan kişi, kısa sürede durumu hakkında karar verilmesini ve bu kısıtlamanın kanuna aykırılığı halinde hemen serbest bırakılmasını sağlamak amacıyla yetkili bir yargı merciine başvurma hakkına sahiptir.

(Değişik: 3/10/2001-4709/4 md.) Bu esaslar dışında bir işleme tâbi tutulan kişilerin uğradıkları zarar, tazminat hukukunun genel prensiplerine göre, Devletçe ödenir.

Değişiklik geçmişi

  • 3 Ekim 2001: 4709 sayılı Kanun m. 4 (Değişik)
  • 3 Ekim 2001: 4709 sayılı Kanun m. 4 (Değişik fıkra)
  • 21 Ocak 2017: 6771 sayılı Kanun m. 16 (dipnot)

Madde metnindeki değişiklik notlarından okunmuştur; iptal kararları ve dipnotlardaki açıklamalar yukarıdadır.

Bu maddeyi anan kararlar

MahkemeKünyeTarihNot
Anayasa Mahkemesi Genel KurulBaşvuru no 2016/2216920 Haziran 2017en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Genel KurulBaşvuru no 2020/3294921 Ocak 2021en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2019/40 E., 2020/40 K.17 Temmuz 2020en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Genel KurulBaşvuru no 2013/780018 Haziran 2014en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2018/137 E., 2022/86 K.30 Haziran 2022en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Birinci BölümBaşvuru no 2023/2914814 Ekim 2026
Anayasa Mahkemesi Birinci BölümBaşvuru no 2021/5170714 Ekim 2026
Anayasa Mahkemesi Birinci BölümBaşvuru no 2023/2977614 Ekim 2026
Anayasa Mahkemesi Birinci BölümBaşvuru no 2023/2889514 Ekim 2026
Anayasa Mahkemesi İkinci BölümBaşvuru no 2025/5301824 Eylül 2026

Yüksek mahkemelerin bu maddeyi anan kararlarından, başka kararlarda en çok anılanlar ve en yeni tarihliler gösterilir. Bir kararın maddeyi anması, o maddeye dayandığı anlamına gelmeyebilir.

Dayanak’a bağlı yapay zekâ uygulamanız bu maddeye dayanan Yargıtay, Danıştay ve Anayasa Mahkemesi kararlarını künyesi ve tam metniyle getirir.

7 gün ücretsiz deneyin