İçeriğe geç
Güncel metinSon denetim: 17 Kasım 2026Resmî kaynak: www.mevzuat.gov.tr
Dayanak

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu (TCK)Madde 61 Cezanın belirlenmesi

Üçüncü Bölüm › Cezanın Belirlenmesi ve Bireyselleştirilmesi

MADDE 61. -

61/1(1) Hakim, somut olayda;

a) Suçun işleniş biçimini,

b) Suçun işlenmesinde kullanılan araçları,

c) Suçun işlendiği zaman ve yeri,

d) Suçun konusunun önem ve değerini,

e) Meydana gelen zarar veya tehlikenin ağırlığını,

f) Failin kast veya taksire dayalı kusurunun ağırlığını,

g) Failin güttüğü amaç ve saiki,

Göz önünde bulundurarak, işlenen suçun kanuni tanımında öngörülen cezanın alt ve üst sınırı arasında temel cezayı belirler.

61/2(2) Suçun olası kastla ya da bilinçli taksirle işlenmesi nedeniyle indirim veya artırım, birinci fıkra hükmüne göre belirlenen ceza üzerinden yapılır.

61/3(3) Birinci fıkrada belirtilen hususların suçun unsurunu oluşturduğu hallerde, bunlar temel cezanın belirlenmesinde ayrıca göz önünde bulundurulmaz.

61/4(4) Bir suçun temel şekline nazaran daha ağır veya daha az cezayı gerektiren birden fazla nitelikli hallerin gerçekleşmesi durumunda; temel cezada önce artırma sonra indirme yapılır.

61/5(5) Yukarıdaki fıkralara göre belirlenen ceza üzerinden sırasıyla teşebbüs, iştirak, zincirleme suç, haksız tahrik, yaş küçüklüğü, akıl hastalığı ve cezada indirim yapılmasını gerektiren şahsi sebeplere ilişkin hükümler ile takdiri indirim nedenleri uygulanarak sonuç ceza belirlenir.

61/6(6) Hapis cezasının süresi gün, ay ve yıl hesabıyla belirlenir. Bir gün, yirmidört saat; bir ay, otuz gündür. Yıl, resmi takvime göre hesap edilir. Hapis cezası için bir günün, adlî para cezası için bir Türk Lirasının artakalanı hesaba katılmaz ve bu cezalar infaz edilmez.

61/7(7) (Ek: 29/6/2005 – 5377/7 md.) Süreli hapis cezasını gerektiren bir suçtan dolayı bu madde hükümlerine göre belirlenen sonuç ceza, otuz yıldan fazla olamaz.

61/8(8) (Ek: 29/6/2005 – 5377/7 md.) Adlî para cezası hesaplanırken, bu madde hükmüne göre cezanın belirlenmesi ve bireyselleştirilmesine yönelik artırma ve indirimler, gün üzerinden yapılır. Adlî para cezası, belirlenen sonuç gün ile kişinin bir gün karşılığı ödeyebileceği miktarın çarpılması suretiyle bulunur.

61/9(9) (Ek: 6/12/2006 – 5560/1 md.) Adlî para cezasının seçimlik ceza olarak öngörüldüğü suçlarda bu cezaya ilişkin gün biriminin alt sınırı, o suç tanımındaki hapis cezasının alt sınırından az; üst sınırı da, hapis cezasının üst sınırından fazla olamaz.

61/10(10) Kanunda açıkça yazılmış olmadıkça cezalar ne artırılabilir, ne eksiltilebilir, ne de değiştirilebilir. [20] [21]

Değişiklik geçmişi

  • 29 Haziran 2005: 5377 sayılı Kanun m. 7 (Ek)
  • 29 Haziran 2005: 5377 sayılı Kanun m. 1 (dipnot)
  • 6 Aralık 2006: 5560 sayılı Kanun m. 1 (Ek)

Madde metnindeki değişiklik notlarından okunmuştur; iptal kararları ve dipnotlardaki açıklamalar yukarıdadır.

Bu maddeyi anan kararlar

MahkemeKünyeTarihNot
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2020/16 E., 2020/33 K.25 Haziran 2020en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2020/81 E., 2021/4 K.14 Ocak 2021en çok anılan
Yargıtay Ceza Genel Kurulu2013/591 E., 2014/171 K.8 Nisan 2014en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2014/87 E., 2015/112 K.8 Aralık 2015en çok anılan
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2020/87 E., 2022/44 K.21 Nisan 2022en çok anılan
Yargıtay 8. Ceza Dairesi2026/7992 E., 2026/11337 K.14 Ekim 2026
Yargıtay 8. Ceza Dairesi2025/5517 E., 2026/11342 K.14 Ekim 2026
Yargıtay 8. Ceza Dairesi2024/5221 E., 2026/11343 K.14 Ekim 2026
Yargıtay 8. Ceza Dairesi2025/12665 E., 2026/11357 K.14 Ekim 2026
Yargıtay 8. Ceza Dairesi2026/5656 E., 2026/11398 K.14 Ekim 2026

Yüksek mahkemelerin bu maddeyi anan kararlarından, başka kararlarda en çok anılanlar ve en yeni tarihliler gösterilir. Bir kararın maddeyi anması, o maddeye dayandığı anlamına gelmeyebilir.

Dayanak’a bağlı yapay zekâ uygulamanız bu maddeye dayanan Yargıtay, Danıştay ve Anayasa Mahkemesi kararlarını künyesi ve tam metniyle getirir.

7 gün ücretsiz deneyin