İçeriğe geç
Güncel metinSon denetim: 21 Kasım 2026Resmî kaynak: www.mevzuat.gov.tr
Dayanak

5253 sayılı Dernekler KanunuMadde 27 Kamu yararına çalışan dernekler

Madde 27- Kamu yararına çalışan dernekler, Cumhurbaşkanı kararıyla tespit edilir. Bir derneğin kamu yararına çalışan derneklerden sayılabilmesi için, en az bir yıldan beri faaliyette bulunması ve derneğin amacı ve bu amacı gerçekleştirmek üzere giriştiği faaliyetlerin topluma yararlı sonuçlar verecek nitelikte ve ölçüde olması şarttır. [8]

Kamu yararına çalışan dernek statüsünün kazanılması, kaybedilmesi ve gerekli belgeler ile diğer esas ve usuller yönetmelikte düzenlenir.

Kamu yararına çalışan dernekler en az iki yılda bir denetlenir. Yapılan denetimler sonucunda düzenlenen raporlar üzerine, kamu yararına çalışan derneklerin organlarında görev alan üyeler veya ilgili personel, hapis cezası verilmesini gerektiren suçların işlendiğinin tespit edilmesi halinde, geçici bir tedbir olarak İçişleri Bakanınca görevden uzaklaştırılabilir. [9]

(Mülga son cümle: 8/6/2006-5519/1 md.)

(Ek fıkra: 8/6/2006-5519/1 md.) Dernek merkezinin bulunduğu ilin valisi, görevden uzaklaştırılma kararının derneğe bildirilmesiyle eş zamanlı olarak, görevden uzaklaştırılan organların yerlerine; Türk Medenî Kanunu hükümlerine göre dernek merkezinin bulunduğu yerdeki sulh hukuk mahkemesinden kayyım atanmasını ister. Mahkeme bir hafta içinde, öncelikle dernek üyeleri arasından görevden uzaklaştırılanların sayısı kadar kayyım atanmasına karar verir ve bu kararda kayyımın görev ve yetkileri ile dernek tarafından kayyıma verilecek ücret de belirtilir. Kayyımın görevi dava sonucu verilen hüküm kesinleşinceye kadar devam eder. Çeşitli nedenlerle boşalan bu kayyımların yerine, aynı usûlle yeni kayyım atanır.

Kamu yararına çalıştıklarına karar verilen dernekler, denetimler sonunda bu niteliklerini kaybettikleri tespit edilirse, birinci fıkrada öngörülen usulle haklarında alınan kamu yararına çalışan derneklerden sayılma kararı kaldırılır.

Türkiye Kızılay Derneği ve Türk Hava Kurumunun tüzüklerini onaylamaya Cumhurbaşkanı yetkilidir. [10]

Kamu yararına çalışan derneklerin mallarına karşı suç işleyenler Devlet malına karşı suç işlemiş gibi cezalandırılır.

Değişiklik geçmişi

  • 8 Haziran 2006: 5519 sayılı Kanun m. 1 (Ek fıkra)
  • 8 Haziran 2006: 5519 sayılı Kanun m. 1 (Mülga son cümle)
  • 23 Ocak 2008: 5728 sayılı Kanun m. 557 (dipnot)

Madde metnindeki değişiklik notlarından okunmuştur; iptal kararları ve dipnotlardaki açıklamalar yukarıdadır.

Bu maddeyi anan kararlar

MahkemeKünyeTarihNot
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2021/28 E., 2024/11 K.18 Ocak 2024en çok anılan
Danıştay 10. Daire2022/5172 E., 2025/5306 K.17 Kasım 2025
Yargıtay 5. Ceza Dairesi2022/1850 E., 2025/10960 K.14 Ekim 2025
Danıştay 10. Daire2021/7161 E., 2025/3682 K.11 Eylül 2025
Yargıtay 5. Ceza Dairesi2022/2123 E., 2025/7476 K.26 Haziran 2025
Danıştay 10. Daire2021/2210 E., 2025/3019 K.17 Haziran 2025
Anayasa Mahkemesi Birinci BölümBaşvuru no 2021/17916 Nisan 2025
Yargıtay 11. Ceza Dairesi2024/3441 E., 2025/3493 K.17 Mart 2025
Yargıtay 11. Ceza Dairesi2024/48 E., 2024/14612 K.3 Aralık 2024
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi2024/9665 E., 2024/9279 K.30 Eylül 2024

Yüksek mahkemelerin bu maddeyi anan kararlarından, başka kararlarda en çok anılanlar ve en yeni tarihliler gösterilir. Bir kararın maddeyi anması, o maddeye dayandığı anlamına gelmeyebilir.

Dayanak’a bağlı yapay zekâ uygulamanız bu maddeye dayanan Yargıtay, Danıştay ve Anayasa Mahkemesi kararlarını künyesi ve tam metniyle getirir.

7 gün ücretsiz deneyin