İçeriğe geç
Güncel metinSon denetim: 17 Kasım 2026Resmî kaynak: www.mevzuat.gov.tr
Dayanak

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK)Madde 76 Diğer kişilerin beden muayenesi ve vücuttan örnek alınması

Madde 76 – (Değişik: 25/5/2005 – 5353/3 md.)

76/1(1) Bir suça ilişkin delil elde etmek amacıyla, mağdurun vücudu üzerinde dış veya iç beden muayenesi yapılabilmesine veya vücudundan kan veya benzeri biyolojik örneklerle saç, tükürük, tırnak gibi örnekler alınabilmesine; sağlığını tehlikeye düşürmemek ve cerrahî bir müdahalede bulunmamak koşuluyla; Cumhuriyet savcısının istemiyle ya da re'sen hâkim veya mahkeme, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısı tarafından karar verilebilir. Cumhuriyet savcısının kararı, yirmidört saat içinde hâkim veya mahkemenin onayına sunulur. Hâkim veya mahkeme, yirmidört saat içinde kararını verir. Onaylanmayan kararlar hükümsüz kalır ve elde edilen deliller kullanılamaz.

76/2(2) Mağdurun rızasının varlığı halinde, bu işlemlerin yapılabilmesi için birinci fıkra hükmüne göre karar alınmasına gerek yoktur.

76/3(3) Çocuğun soy bağının araştırılmasına gerek duyulması halinde; bu araştırmanın yapılabilmesi için birinci fıkra hükmüne göre karar alınması gerekir.

76/4(4) Tanıklıktan çekinme sebepleri ile muayeneden veya vücuttan örnek alınmasından kaçınılabilir. Çocuk ve akıl hastasının çekinmesi konusunda kanunî temsilcisi karar verir. Çocuk veya akıl hastasının, tanıklığın hukukî anlam ve sonuçlarını algılayabilecek durumda olması hâlinde, görüşü de alınır. Kanunî temsilci de şüpheli veya sanık ise bu konuda hâkim tarafından karar verilir. Ancak, bu hâlde elde edilen deliller davanın ileri aşamalarında şüpheli veya sanık olmayan kanunî temsilcinin izni olmadıkça kullanılamaz.

76/5(5) Bu madde gereğince verilen hâkim veya mahkeme kararlarına itiraz edilebilir.

Değişiklik geçmişi

  • 25 Mayıs 2005: 5353 sayılı Kanun m. 3 (Değişik)

Madde metnindeki değişiklik notlarından okunmuştur; iptal kararları ve dipnotlardaki açıklamalar yukarıdadır.

Bu maddeyi anan kararlar

MahkemeKünyeTarihNot
Anayasa Mahkemesi Genel Kurul2025/141 E., 2025/274 K.25 Aralık 2025
Yargıtay 1. Ceza Dairesi2024/4710 E., 2025/7631 K.31 Ekim 2025
Yargıtay 10. Ceza Dairesi2025/2306 E., 2025/8136 K.15 Eylül 2025
Yargıtay 9. Ceza Dairesi2023/13885 E., 2024/3467 K.22 Nisan 2024
Yargıtay 9. Ceza Dairesi2021/5451 E., 2024/3509 K.22 Nisan 2024
Yargıtay 9. Ceza Dairesi2021/4535 E., 2024/2893 K.1 Nisan 2024
Anayasa Mahkemesi İkinci BölümBaşvuru no 2020/261502 Kasım 2023
Yargıtay 9. Ceza Dairesi2021/4939 E., 2023/7167 K.2 Kasım 2023
Yargıtay 9. Ceza Dairesi2021/5452 E., 2023/5494 K.21 Eylül 2023
Yargıtay 9. Ceza Dairesi2021/4943 E., 2023/4766 K.5 Eylül 2023

Yüksek mahkemelerin bu maddeyi anan en yeni tarihli kararlarıdır. Bir kararın maddeyi anması, o maddeye dayandığı anlamına gelmeyebilir.

Dayanak’a bağlı yapay zekâ uygulamanız bu maddeye dayanan Yargıtay, Danıştay ve Anayasa Mahkemesi kararlarını künyesi ve tam metniyle getirir.

7 gün ücretsiz deneyin