Anayasa Mahkemesi Genel Kurul
2012/149 E., 2013/63 K. · 22 Mayıs 2013
Künye
| Mahkeme | Anayasa Mahkemesi Genel Kurul |
| Esas no | 2012/149 |
| Karar no | 2013/63 |
| Karar tarihi | 22 Mayıs 2013 |
Konu
Bu kararda 5530 sayılı Kanun m. 61, Anayasa m. 2 ve Anayasa m. 10 ile başka maddeler anılmaktadır.
Karardan
İtiraz konusu kural uyarınca askeri yargıda hâkim, şüpheli veya sanığı tutuklamak ya da tamamen serbest bırakmak arasında bir seçim yapmak zorunda bırakılmaktadır. Kuralın gerekçesinde, aksine hüküm bulunmayan hâllerde Ceza Muhakemesi Kanunu'na genel atıf yapıldığı ve askerî yargıda uygulama olanağı bulunmayan hükümlerin ayrık tutulduğu belirtilmiş ancak neden uygulama olanağının bulunmadığı açıklanmamıştır. Kanun koyucu, askeri yargıda adli kontrol kurumunun ayrık tutulmasına ilişkin düzenleme yaparken hukuk devleti ilkesinin bir gereği ve ceza hukukunun temel prensiplerinden olan ölçülülük ilkesiyle bağlıdır. Bu ilke ise 'elverişlilik', 'gereklilik' ve 'orantılılık' olmak üzere üç alt ilkeden oluşmaktadır. 'Elverişlilik', başvurulan önlemin ulaşılmak istenen amaç için elverişli olmasını, 'gereklilik' başvurulan önlemin ulaşılmak istenen amaç bakımından gerekli olmasını, 'orantılılık' ise başvurulan önlem ile ulaşılmak istenen amaç arasında olması gereken ölçüyü ifade etmektedir. Tutuklamanın kişiler üzerindeki ağır etkilerini ortadan kaldırmak amacıyla getirilmiş bir kurum olan adli kontrol kurumunun, askeri yargıda uygulanmasına imkân vermeyen itiraz konusu kuralın, kamu yararı ile bireyin hak ve özgürlükleri arasında adil bir denge oluşturamadığından ölçülülük ilkesine ve dolayısıyla hukuk devleti ilkesine aykırılık oluşturduğu açıktır.
Kararın metninden birebir alınmış bir bölümdür; kararın özeti değildir.
İlgili maddeler
- 5530 sayılı Kanun m. 61
- Anayasa m. 2
- Anayasa m. 10
- Anayasa m. 5
- Anayasa m. 19
- Anayasa m. 36
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m. 109
- 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun m. 43
- 353 sayılı Kanun Ek Madde 1
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m. 115
- 353 sayılı Kanun m. 17
- Anayasa m. 152
Kararın tam metni
Yukarıdaki bölüm kararın yalnız bir parçasıdır; tam metin bu sayfada yer almaz. Dayanak’a bağlı yapay zekâ uygulamanız bu kararı künyesiyle bulur ve tam metnini getirir.
Not
Bu sayfa kararın künyesini, kararda anılan kanun maddelerini ve karardan birebir alınmış kısa bir bölümü gösterir; kararın özeti ya da hukuki değerlendirme değildir. Bir maddenin anılması, kararın o maddeye dayandığı anlamına gelmeyebilir. Atıf yapmadan önce kararın tam metnini okuyun.